കേരളത്തിന്റെ മധ്യഭാഗത്തുള്ള തൃശൂർ ജില്ലയിൽ, പെരിയാറിന്റെ തീരത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ഒരു ചെറിയ പട്ടണമാണ് കൊടുങ്ങല്ലൂർ. ഗ്രീക്കുകുകാർ ‘മുസിരിസ്’ (Muziris) എന്ന് വിളിച്ചിരുന്ന ഈ പ്രദേശം സമ്പന്നമായ ഒരു ചരിത്രത്തിന്റെ ഓർമ്മകൾ പേറുന്ന പുണ്യഭൂമിയാണ്. കൊടിlingapuram, കൊടുങ്ങല്ലൂർ, ക്രാങ്ങനൂർ (Cranganore), മഹോദയപുരം എന്നിങ്ങനെ വിവിധ പേരുകളിൽ ഇത് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.

⚓ പുരാതന തുറമുഖവും ‘റോം ഓഫ് ദി ഈസ്റ്റ്’ ഉം

കേരളം സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രമായി വളർന്നപ്പോൾ അതിന്റെ സിരാകേന്ദ്രമായി മാറിയത് മുസിരിസ് തുറമുഖമായിരുന്നു. കേരള ലഗൂണുകളുടെ വടക്കേ അറ്റത്തുള്ള ഈ തുറമുഖ നഗരം, നാവിക സേനകൾക്കും കപ്പലുകൾക്കും കേരളത്തിലെ കായലുകളിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാനുള്ള തന്ത്രപ്രധാനമായ കവാടമായിരുന്നു.

റോം ഉൾപ്പെടെയുള്ള മെഡിറ്ററേനിയൻ ലോകത്ത് നിന്നുള്ള നാവികർ ഇവിടെയെത്തിയിരുന്നതിനാൽ ഇതിനെ ‘റോമിന്റെ കിഴക്കൻ പതിപ്പ്’ (Rome of the East) എന്നാണ് അവർ വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നത്. പെരിയാറും അറബിക്കടലും സംഗമിക്കുന്ന അത്ഭുതകരമായ കാഴ്ചയ്ക്ക് സാക്ഷ്യം വഹിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒരിടം കൂടിയാണിത്. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള മൂന്ന് പ്രധാന മതങ്ങളായ ക്രിസ്തുമതം, യഹൂദമതം, ഇസ്ലാമതം എന്നിവ ആദ്യമായി കാലുകുത്തിയ തീരമെന്ന നിലയിലും കൊടുങ്ങല്ലൂർ ചരിത്രത്തിൽ സവിശേഷ സ്ഥാനം അർഹിക്കുന്നു.

• അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ: ഇരിങ്ങാലക്കുട (20 കി.മീ), എറണാകുളം ജില്ലയിലെ ആലുവ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (28 കി.മീ).
• അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം: കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം (ഏകദേശം 30 കി.മീ).

15-ാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ, ഡെച്ചുകാർ, ബ്രിട്ടീഷുകാർ തുടങ്ങിയ വിദേശ ശക്തികളുടെ സ്വാധീനത്തിന് ഈ പ്രദേശം വിധേയമായിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ 1341-ലെ പ്രളയമോ ഭൂകമ്പമോ പോലുള്ള പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങൾ കാരണം ഇവിടുത്തെ തുറമുഖത്തിന്റെ വാണിജ്യ പ്രാധാന്യം നഷ്ടപ്പെടുകയുണ്ടായി.

🕌 പ്രധാന ചരിത്ര സ്മാരകങ്ങൾ

1. ചേരമാൻ ജുമാ മസ്ജിദ് (Cheraman Juma Masjid)

ആദ്യ കാഴ്ചയിൽ ഒരു ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രത്തോടാണ് സാദൃശ്യമെങ്കിലും, ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ പള്ളിയും ലോകത്ത് ജുമാ നമസ്കാരം ആരംഭിച്ച രവടത്തെ രണ്ടാമത്തെ പള്ളിയുമാണിത്. എ.ഡി. 629-ൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ഈ പള്ളി നിർമ്മിച്ചത് പ്രവാചകൻ മുഹമ്മദ് നബിയുടെ അനുയായിയായ മാലിക് ദീനാറാണ്. കേരളീയ വാസ്തുവിദ്യയും തൂക്കുവെളിച്ചെണ്ണ വിളക്കുകളും ഈ പള്ളിയുടെ പ്രത്യേകതയാണ്.

2. സെന്റ് തോമസ് ചർച്ച് (St. Thomas Church)

ക്രിസ്ത്യൻ വിശ്വാസപ്രകാരം, ക്രിസ്തുവിന്റെ ശിഷ്യനായ തോമാശ്ലീഹാ 1-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ കൊടുങ്ങല്ലൂരിൽ എത്തുകയും ഇവിടെയുള്ള ഏഴ് പള്ളികളിൽ ഒന്നായ ‘റോയൽ ചർച്ച്’ സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.

3. കോട്ടപ്പുറം കോട്ടയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ (Ruins of Kottappuram Fort)

പോർച്ചുഗീസുകാർ 1523-ൽ നിർമ്മിച്ച ഈ കോട്ട ‘ക്രാങ്ങനൂർ കോട്ട’ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഡെച്ചുകാരുടെയും പിന്നീട് ടിപ്പു സുൽത്താന്റെയും നിയന്ത്രണത്തിലായ ഈ കോട്ടയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾക്ക് 18 അടിയോളം കനമുള്ള ചുമരുകളുണ്ടായിരുന്നു.

4. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (Kodungallur Bhagavathy Temple)

ചേര ചക്രവർത്തിയായ ചേരൻ ചെங்குട്ടുവൻ ഏകദേശം 1800 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് കണ്ണകിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തി എന്ന് കരുതപ്പെടുന്ന ഈ മഹാകാളി ക്ഷേത്രം ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പഴയ പ്രവൃത്തിയിലുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ്. കേരളത്തിലെ 64 ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ മൂലസ്ഥാനമാണിത്.

5. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി ഉത്സവം (Kodungallur Bharani Festival)

മീനമാസത്തിൽ (മാർച്ച്-ഏപ്രിൽ) നടക്കുന്ന ഇവിടുത്തെ ഭരണി ഉത്സവം കേരളത്തിലുടനീളം പ്രശസ്തമാണ്. ഭരണിയുടെ തലേദിവസം നടക്കുന്ന അശ്വതി കാവുതീണ്ടൽ ചടങ്ങിൽ പങ്കെടുക്കാൻ നിരവധി കോമരങ്ങളും ഭക്തരും എത്തിച്ചേരുന്നു.

🌍 മുസിരിസ് പൈതൃക പദ്ധതി (Muziris Heritage Project)

വടക്കൻ പറവൂർ മുതൽ കൊടുങ്ങല്ലൂർ വരെയുള്ള പ്രദേശങ്ങളുടെ ചരിത്രപരമായ പൈതൃകം ശാസ്ത്രീയമായി വീണ്ടെടുക്കാനും സംരക്ഷിക്കാനുമായി കേരള സർക്കാർ സാംസ്കാരിക വകുപ്പിന്റെ കീഴിൽ 2006-ൽ മുസിരിസ് പൈതൃക പദ്ധതി ആരംഭിക്കുകയുണ്ടായി. വിവിധ സംസ്കാരങ്ങളെയും രാഷ്ട്രങ്ങളെയും ഹൃദയപൂർവ്വം സ്വീകരിച്ച ഒരു കോസ്മോപൊളിറ്റൻ നഗരമാണ് ഇന്നത്തെ കൊടുങ്ങല്ലൂർ.